W dniu 19 stycznia 2009 r. w Zespole Szkół Budowlano-Drzewnych w Żywcu, odbyła się wspaniała uroczystość - święto patrona szkoły połączone z inauguracją Klubu Historycznego im. Armii Krajowej.

Szkoła nosząca od 1999 r. imię Armii Krajowej powołała pod patronatem Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej (ŚZŻAK) - Klub Historyczny im. Armii Krajowej.

Podstawą prawną powołania takich klubów historycznych w szkołach województwa śląskiego jest porozumienie zawarte w dniu 5 listopada 2007 r. w Urzędzie Wojewódzkim w Katowicach precyzujące warunki współpracy pomiędzy Zarządem Okręgu Śląskiego ŚZŻAK, a Śląskim Kuratorium Oświaty.

W § 1 pkt 2 ww. porozumienia zapisano: „Śląski Kurator Oświaty we współpracy ze Światowym Związkiem Żołnierzy Armii Krajowej udziela merytorycznej pomocy w zakładaniu w nadzorowanych szkołach i placówkach na terenie województwa śląskiego klubów historycznych, oraz wspomaga w rozwoju kluby już istniejące".

W pkt 3 stwierdzono: „Śląski Kurator Oświaty w celu zintensyfikowania łączności międzypokoleniowej, informuje nadzorowane szkoły i placówki na terenie województwa śląskiego o możliwości przynależności nauczycieli do Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, w charakterze członków nadzwyczajnych bez uprawnień kombatanckich".

Zapis ten umożliwia ścisłą współpracę nauczycieli i placówek oświatowych z organizacją pozarządową pożytku publicznego, jaką jest ŚZŻAK. Współpraca szkół z organizacjami pozarządowymi jest obecnie jednym z priorytetów Ministerstwa Edukacji Narodowej.

Kluby historyczne działają na podstawie statutu. Głównym celem klubów jest zapoznanie członków z wiedzą historyczną opartą na wynikach najnowszych badań, obejmującą dzieje Polski i losy obywateli w okresie II wojny światowej, a także w okresie powojennym, aż do 1989 r.

Zgodnie ze statutem, kluby współpracują z najbliższym terytorialnie Biurem Edukacji Publicznej Instytutu Pamięci Narodowej.

Przedmiotem zainteresowań klubów jest upowszechnianie wśród młodzieży wiedzy, ze szczególnym uwzględnieniem historii lokalnej w zakresie:

• dziejów Polskiego Państwa Podziemnego i władz polskich na uchodźstwie,
• działalności Służby Zwycięstwu Polski - Związku Walki Zbrojnej - Armii Krajowej i innych formacji niepodległościowych walczących z okupantem podczas II wojny światowej oraz w okresie zniewolenia komunistycznego,
• zbrodni dokonywanych z przyczyn politycznych, narodowościowych lub religijnych na obywatelach polskich,
• represji, których Polacy dążący do przywrócenia niepodległości doznawali od okupantów oraz władz PRL.

Ponadto celem klubów jest krzewienie wśród młodzieży świadomości narodowej i patriotycznej, kształtowanie postaw obywatelskich opartych na znajomości historii, tradycji i powinności wobec państwa.

Kluby realizują statutowe cele przez organizowanie: sesji klubowych, wykładów i dyskusji z udziałem historyków, projekcji filmów, wystaw, spotkań ze świadkami oraz uczestnikami wydarzeń historycznych, w tym z więźniami politycznymi i działaczami opozycji antykomunistycznej. Kluby historyczne im. Armii Krajowej czynnie uczestniczą w akcjach i spotkaniach organizowanych przez Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej i wspierają jego działalność.

Członkiem klubu może zostać osoba zainteresowana tematyką historyczną i wyrażająca chęć czynnego udziału w przedsięwzięciach klubu, która zdeklarowała potrzebę uczestniczenia w jego działalności i zobowiązała się do przestrzegania regulaminu.

Utworzony Klub Historyczny im. AK w Zespole Szkół Budowlano-Drzewnych w Żywcu, jak poinformowała nas jego opiekunka, liczy już około 40. członków.

Uroczystość obchodów 10-lecia patrona szkoły, połączona z inauguracją powołania klubu historycznego miała niezwykle odświętny charakter. Rozpoczęła się mszą w kościele pw. Św. Floriana w Żywcu na Zabłociu, odprawianą m.in. przez ks. infułata Władysława Fidelusa i ks. prałata Stanisława Kozieła - kapelana Oddziału ŚZŻAK w Żywcu i Narodowych Sił Zbrojnych Okręgu Podbeskidzie.

Następnie honorowi goście przeszli ulicami miasta, za szpalerem jeźdźców konnej grupy im. 1. Pułku Kawalerii Korpusu Ochrony Pogranicza z Bielska Białej i pocztów sztandarowych przed budynek szkoły. Tam miał miejsce pokaz sprzętu militarnego zorganizowany przez żołnierzy 18. Batalionu Desantowo-Szturmowego z Bielska Białej. Wystawę historyczną prezentującą działalność formacji niepodległościowych z terenów Podbeskidzia w okresie II wojny światowej i powojennym przygotował Klub Miłośników Oręża Polskiego „Lech" z Żywca.

Wśród zaproszonych gości przybyłych na uroczystość było wielu kombatantów jak i członków ŚZŻAK, reprezentujących zarówno Zarząd Główny w Warszawie, Zarząd Okręgu Śląskiego w Katowicach i Zarządy Oddziałów. Nie zabrakło również przedstawicieli władz samorządowych i Kuratorium Oświaty.

Po powitaniu gości przez dyrektora szkoły Panią Ewę Kaplytę grupa młodzieży zaprezentowała historyczny i patriotyczny montaż poetycko-muzyczny poświęcony Armii Krajowej i Polskiemu Państwu Podziemnemu.

W części oficjalnej przedstawiono nowy Zarząd Klubu. Prezesem została Pani Joanna Ostrowska - nauczyciel historii i wiedzy o społeczeństwie oraz opiekun szkolnego Koła Towarzystwa Przyjaciół Armii Krajowej. Funkcje wiceprezesów objęli: dyrektor szkoły Ewa Kaplyta i por. Stanisław Suchanek - Prezes Oddziału ŚZŻAK w Żywcu.

Podczas uroczystości medale „PRO MEMORIA" otrzymali: Pan Rafał Kutryba - nauczyciel historii w Zespole Szkół Ogólnokształcących im. Armii Krajowej z Bielska Białej i Pan Jerzy Witkowski - żołnierz AK, a obecnie Prezes Związku Więźniów Politycznych Okresu Stalinowskiego. Ten zaszczytny medal przyznawany jest przez Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych za wybitne zasługi w utrwalaniu pamięci o ludziach i czynach w walce o niepodległość Polski podczas II wojny światowej i po jej zakończeniu.

Wręczono również legitymacje członkowskie ŚZŻAK m.in. Pani Joannie Ostrowskiej, a także wiele podziękowań i dyplomów.

Dyrektor Delegatury Śląskiego Kuratorium Oświaty - Pan Jan Dzida podkreślił ogromny wkład żołnierzy AK i NSZ w odzyskanie przez Polskę niepodległości i wyraził nadzieję, iż powołany w szkole klub historyczny przyczyni się do pogłębienia wiedzy i kształtowania postaw patriotycznych, obywatelskich i prospołecznych młodzieży.

Z satysfakcją należy poinformować, iż Zespół Szkół Budowlano-Drzewnych jest najstarszą ponadgimnazjalną szkołą w Żywcu. Placówka powołana została jeszcze w 1887 r. przez ówczesny Wydział Krajowy, jako pierwsza zawodowa Krajowa Szkoła Przemysłowa dla Stolarstwa i Zabawek. Zespół posiada ponad 120-letnią tradycję nie tylko jako ośrodek kształcenia kadr rzemieślników na potrzeby regionu, ale również jako ośrodek krzewienia polskości i postaw patriotycznych.

Działające aktywnie Koło Towarzystwa Przyjaciół Armii Krajowej i utworzony klub historyczny pomogą szkole kontynuować długoletnią tradycję, mogą rozwinąć i rozbudzić zainteresowania historyczne młodzieży, zaktywizować do udziału w konkursach i olimpiadach historycznych. Uatrakcyjnią też i rozszerzą formy pracy z uczniem nie tylko na lekcjach historii i wiedzy o społeczeństwie, ale również na zajęciach pozalekcyjnych, umożliwią bezpośrednie spotkania ze świadkami historii. Współpraca z organizacją pozarządową stwarza także warunki dla organizacji ruchu młodzieżowego w szkole.

Wyrażamy nadzieję, że więcej szkół w naszym regionie będzie czerpać przykład z otwartości na współpracę ze ŚZŻAK, co pozwoli nie tylko rozbudzić zainteresowanie najnowszą historią, krzewić etos Armii Krajowej, ale przyczyni się do kształtowania postaw zaangażowania na rzecz Ojczyzny.

Urszula Rukasz - konsultant WOM

Lista gości uczestniczących w uroczystości

Kombatanci:

1. mjr Zdzisław Grefling - prezes Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Oddział Bielsko-Biała
2. por Andrzej Odorkiewicz - członek  Głównej Komisji Rewizyjnej ŚZŻAK
3. por Stanisław Suchanek - prezes ŚZŻAK Oddział Żywiec
4. por Władysław Foksa - prezes Związku Żołnierzy NSZ Okręg Podbeskidzie
5. Stanisław Dziedzic - reprezentujący Klub Historyczny AK Ziemi Wielickiej
6. por Karol Suchanek
7. Alina Nowak
8. por Władysław Ryszka
9. por Tadeusz Kocoń
10. por Rudolf Fabiańczyk
11. mjr Jerzy Witkowski

Przedstawiciele władz ŚZŻAK:

1. Piotr Kurek - członek Prezydium Zarządu Głównego, przewodniczący Komisji ds. młodzieży
2. Hieronim Bajor - prezes Stowarzyszenia Pamięci AK w Bielsku-Białej, członek Zarządu Okręgu Śląskiego ŚZŻAK
3. Urszula Rukasz - wiceprezes Zarządu Okręgu Śląskiego, wiceprezes Klubu Historycznego im. St. Grota Roweckiego w Katowicach
4. Maciej Odorkiewicz - członek Zarządu Okręgu Śląskiego ds. kontaktów z organizacjami młodzieżowymi

Poseł na sejm RP:

1. Adam Wykręt

Przedstawiciele władz samorządowych:

1. Marek Kuniec - członek zarządu Powiatu Żywieckiego
2. Barbara Kliś - dyrektor Powiatowego Zarządu Oświaty w Żywcu
3. Małgorzata Bieszczad - z-ca burmistrza Miasta Żywca

Przedstawiciele Kuratorium Oświaty:

1. Jan Dzida - dyrektor Delegatury Śląskiego Kuratorium Oświaty w Bielsku-Białej
2. Jacek Szczotka - wizytator Kuratorium Oświaty

Księża:

1. ks. Infułat Władysław Fidelus
2. ks. Prałat Stanisław Kozieł - kapelan ŚZŻAK Oddział Żywiec i NSZ Okręg Podbeskidzie

Pozostali goście:

1. ppłk Jerzy Mirek - Komendant Wojskowej Komendy Uzupełnień w Żywcu
2. Jan Lubiński - były dyrektor szkoły
3. Marian Mirocha - były wicedyrektor
4. Marek Nędza - przewodniczący Rady Rodziców
5. Delegacja z zaprzyjaźnionej szkoły ze Słowacji na czele z dyrektorem Janem Palko
6. Monika Kałużna - dyrektor Szkoły Podstawowej nr 1 im. Wojska Polskiego w Żywcu
7. Grupa żołnierzy z 18 Batalionu Desantowo-Szturmowego z Bielska-Białej pod dowództwem por. Tomasza Maja
8. Członkowie Klubu Miłośników Oręża Polskiego „Lech"
9. Członkowie konnej grupy im. l Pułku Kawalerii Korpusu Ochrony Pogranicza z Bielska-Białej
10. Przedstawiciele prasy

Zapraszamy do obejrzenia galerii zdjęć: